طوفانى « ! دليل منطقى آن هم روشن است ، زيرا چيزى كه به عمل انسان شكل و محتوا مىدهد ، نيت و انگيزه و هدف نهايى عمل است ، افراد با ايمان ، با انگيزه الهى و توحيدى ، هدفهاى مقدس و پاك ، و برنامه صحيح و سالم به سراغ انجام كارها مىروند در حالى كه مردم بى ايمان غالبا گرفتار تظاهر رياكارى و تقلب و غرور و خود بينى هستند ، و همين سبب بى ارزش شدن اعمال آنها مىشود . به عنوان نمونه ما مسجدهايى را از صدها سال پيش سراغ داريم كه گذشت قرنها كمترين تاثير بر آنها نگذاشته است ، و به عكس خانه هايى را مىبينيم كه با گذشت يك ماه يا يك سال شكستها و نقصهاى فراوان در آن ظاهر مىشود ، اولى چون انگيزه الهى داشت از هر نظر محكم و با بهترين مصالح با پيش بينى تمام حوادث آينده ساخته شده ، اما دومى چون هدف تهيه مال و ثروتى از طريق تظاهر و فريب بوده است تنها به رنگ و آبش توجه شده است ( 1 ) . اصولا از نظر منطق اسلام ، اعمال صالح آفاتى دارد كه بايد دقيقا مراقب آن بود : گاه از آغاز ويران و فاسد است ، همچون عملى كه براى « ريا » انجام مىگيرد . گاه انسان در حين عمل گرفتار غرور و عجب و خودبينى مىشود و ارزش عملش به خاطر آن از بين مىرود . و گاه بعد از عمل به خاطر انجام كارهاى مخالف و منافى ، اثرش محو و نابود مىگردد ، مانند انفاقى كه پشت سر آن « منت » باشد ، و يا اعمال صالحى كه پشت سر آن كفر و ارتداد صورت گيرد . و حتى طبق بعضى از روايات اسلامى گاه انجام گناهانى قبل از انجام عمل

--> ( 1 ) در اين زمينه به گونه مشروحتر در جلد دهم تفسير نمونه صفحه 308 به بعد ( ذيل آيه 18 سوره ابراهيم ) بحث كرده‌ايم .